RSS

Chiến lược đầu tư P4 (Chính sách tài khóa thâm hụt)

14 May

Entry trước chúng ta bàn tới cung tiền. Cung tiền được thực hiện bởi chính sách tiền tệ. Nhưng người tiêu tiền nhiều nhất đặc biệt là Việt Nam không phải là người dân, doanh nghiệp mà là chính phủ. Chính phủ có chính sách tài khóa, là chính sách thể hiện việc thu chi hàng năm.

Đa phần các nước trên thế giới đều theo chính sách Tài khóa thâm hụt, có nghĩa là tổng chi bao giờ cũng lớn hơn tổng thu đặc biệt là các nước phát triển như Mỹ, Nhật,…

Nguyên nhân các nước theo chính sách này có hai lý do chính:

1. Giống như với doanh nghiệp, để có thể có lợi nhuận lớn thì doanh thu lớn, muốn doanh thu lớn thì vốn chủ sở hữu là không đủ vì vậy phải đi vay.

2. Khi một nước đã theo chính sách tài khóa thâm hụt thì sẽ không có đường lùi nữa mà chỉ có thể điều chỉnh con số thâm hụt được thôi. Nguyên nhân rất đơn giản vì khi người ta đã sướng rồi thì người ta rất khó mà khổ.

Muốn cắt giảm chi thì phải cắt giảm chi tiêu an sinh xã hội, phải giảm lương cơ bản, giảm đầu tư công..Nhưng như ta đã thấy hiện nay, chỉ cần tăng một cái gì đó lên thôi là cả xã hội đã kêu oai oái rồi. Đứng trước hai sự lựa chọn 1. Nhân dân oán thán dẫn tới khả năng bạo động lật đổ và 2. Sự sụp đổ kinh tế có thể xảy ra nhưng không phải ở nhiệm kỳ này thì các nhà lãnh đạo luôn chọn lựa chọn 2.

Vì vậy khi Mỹ chạm trần nợ công thì nhân dân sẽ ủng hộ tăng trần nợ công chứ không phải là thắt chặt chi tiêu. Tương tự khủng hoảng nợ ở các nước châu âu hiện nay, các chủ nợ của Hy lạp thì kêu gọi thắt chặt chi tiêu, người dân thì phản đối đòi nới lỏng để cuộc sống đỡ khó khăn.

Phía dưới là biểu đồ thâm hụt ngân sách từ 2005 tới 2011 của Việt Nam

clip_image024Biểu đồ này cho thấy chúng ta ngày càng chi nhiều hơn thu. Năm 2005 thâm hụt là 40.700 tỷ thì 2011 là 120.000 tỷ. Năm 2012 bội chi là 140.000 tỷ, nghiên cứu cân đối ngân sách tại đây

Chi ngân sách có mối tương quan với tổng sản phẩm quốc nội GDP.

Công thức tính tổng sản phẩm quốc nội GDP ..theo phương pháp chi tiêu của Việt Nam thì GDP = C + I + G + NX. Trong đó C là chi tiêu của người dân, I là chi tiêu của doanh nghiệp. G là chi tiêu của chính phủ, NX là xuất khẩu ròng. Công thức này thể hiện việc GDP tỷ lệ thuận với chi tiêu của chính phủ.

Tuy nhiên một đồng tiêu ra không phải là tạo ra một đồng của GDP mà là còn hệ số ICOR nữa, Bảng dưới là hệ số ICOR của VN so với các nước khác:

IcorTa thấy năm 1996 cứ 2,8 đồng tiêu ra thì thu về 1 đồng GDP, chỉ số có chiều hướng giảm dần và bắt đầu từ 2000 thì hệ số xoay quanh mức 4,8 đồng ăn 1 đồng. Như vậy xét về hiệu quả đầu tư coi như chúng ta giảm một nửa, cũng có nghĩa là để vẫn tạo ra GDP như của năm 1996 thì năm 2012 sẽ phải cần chi gấp đôi.

Nếu như chi nhiều hơn thu thì đương nhiên là phải vay nợ. Biểu đồ nợ:

bieudono

Năm 2010 tổng nợ công là 55,2 tỷ chiếm 54,3%. Năm 2001 tổng nợ công là 11,5 tỷ chiếm 11%. Nợ tăng bình quân 15% một năm, tới 2016 nợ công sẽ lớn hơn 100% GDP (con số Hy lạp khủng hoảng nợ là 133%)

Giống như một gia đình khi tiêu hết tiền tích lũy, thì nợ sẽ bằng tổng chi trừ đi tổng thu. Vì vậy nợ Việt Nam bản chất là tổng của các năm thâm hụt. Cơ cấu nợ sẽ có khoảng 62% nợ nước ngoài và 38% là nợ trong nước.

Nợ trong nước chính là chính phủ phát hành trái phiếu trong nước. Trái phiếu này được trả bằng VNĐ vì vậy về nguyên tắc khi tới hạn thanh toán chính phủ có thể in thêm tiền để trả nợ. Nhưng cơ bản thì cách thức vẫn là phát hành trái phiếu lần sau cao hơn lần trước để lấy tiền thu về trả cho tiền nợ, còn dư ra một khoản để bù đắp thâm hụt.

Nợ nước ngoài chiếm 38% chủ yếu là nợ ODA, hoặc chính phủ bảo lãnh cho doanh nghiệp vay nợ nước ngoài. Nợ nước ngoài thì phải trả bằng USD, USD thì chính phủ không thể in được. Chính phủ sẽ phải trả nợ nước ngoài bằng USD vì vậy sẽ có rủi ro nếu như chính phủ không tích đủ USD trong khi vẫn phải bảo vệ giá trị tiền đồng.

Chúng ta và các chính phủ theo chính sách tài khóa thâm hụt có trả được nợ không?

Câu trả lời xuất phát từ việc chúng ta làm gì để giảm thâm hụt rồi tiến tới thặng dư. Chúng ta trả nợ bằng cách tăng hệ số ICOR, tăng quy mô của khối doanh nghiệp để vẫn đảm bảo GDP tăng mà không phải chi nhiều hơn, giảm quy mô của chính phủ xuống vì chính phủ không chỉ riêng VN cứ đụng tới đâu là hiệu quả thấp tới đó.

Nhìn câu trả lời chúng ta sẽ thấy nhãn tiền là chúng ta chẳng bao giờ có thể trả được nợ, mà chỉ có thể ngày càng nợ thêm.Ngay ví như gia đình chúng ta thường xuyên là chi bằng thu, khi thẻ tín dụng ra đời thì chi còn hơn thu.Với quy mô của chính phủ thì vấn đề không hề đơn giản tí nào đấy là còn chưa kể quả bom nổ chậm là các khoản nợ trôi nổi.

Nợ trôi nổi là gì?

Chúng ta đóng lương hưu với khoảng 30% lương cơ bản để mong được hưởng bảo hiểm y tế và nhận lương hưu khi về hưu. Nguyên tắc của chính phủ đối với khoản này là lấy tiền của người sau trả tiền cho người trước.

Vấn đề sẽ trở nên rất lớn nếu như số người sau ngày càng ít đi trong khi số người trước ngày càng tăng lên. Chính phủ sẽ không còn có thể lấy mỡ nó dán nó nữa mà phải chi thực. Tuổi thọ ngày nay ngày càng cao, bệnh tật ngày càng nhiều, lứa tuổi của tôi là lứa tuổi vàng thì cũng có nghĩa là 20 năm nữa tỷ lệ này sẽ thấp dần đi.

<entry sau: Tình hình kinh tế 3 năm tới>

 
Để lại bình luận

Posted by on 14/05/2013 in Kiến thức

 

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s