RSS

Bản đồ tư duy (updated 150810)

04 Sep

  Hôm 11/8 phải đi công tác Lào cai, cứ nghĩ là vé tàu lúc nào chẳng
có thế là chủ quan tới giờ về 6h mới lọ mọ ra ga. Tới nơi hỏi cô bán vé
mới biết là vé tàu nhanh (ký hiệu là SP) đã không còn một cái giường
trống, xuống nước hỏi tới cái ghế mềm, cũng không còn cái ghế mềm. Cớ
bí, hỏi tàu chậm còn vé nằm không? không. Cuối cùng chốt hạ một cái vé
ngồi cứng 100 nghèn.
      Tàu chậm, thuật ngữ dân gian gọi là tàu
chợ, có nghĩa là dừng mọi ga trên đường đi. Ghế thì ghế gỗ cứng. Thế là
được dịp ngồi ê mông từ 22h tới tận 8h sáng hôm sau. Đi tàu chậm cũng
có cái thú của đi tàu chậm, có vẻ dân dã và đúng với nghĩa là đi tàu
hơn là đi tàu nhanh. Đi tàu chậm chủ yếu là sinh viên, các bà các cô đi
thường xuyên hàng ngày. Đặc biệt còn có một bác chuyên chạy từ đầu tàu
tới cuối tàu để bán chiếu 15.000/1cái, sau đó tới sáng hôm sau lại thu
chiếu về đế tối lại bán lại (vì khách người ta chẳng cầm chiếu đi làm
gì). Sau một vòng bán hết chiếu là cũng vẫn bác đó chạy từ đầu tàu tới
cuối tàu bán chè, điếu cày. Nhẩm tính ra có khi một buổi làm việc của
bác này có khi bằng cả ngày làm việc vất vả có mình. Sẽ cân nhắc việc
chuyển nghề sang bán chiếu dạo trên tàu.
 
    Tạm dừng bàn tới cái vụ trên tàu, số là may mắn làm sao chiều hôm
11/8 công ty (mà đại diện là em Hương) mua một đống sách trong đó có
quyển "Sở đồ tư duy" dày cộp. Quyển này những gần 200 nghìn nên mặc dù
rất muốn đọc nhưng không có tiền mua, ngèo nó khổ thế đấy. Thế là tranh
thủ lúc em Hương đang dễ tính, mượn em quyển đó để đọc trên tàu. Quyển
này đọc phải công nhận là hay, đúng là đáng đồng tiền bát gạo. Trên tàu
kiên nhẫn đọc được gần 150 trang, ghi được vài ý mà mình thấy rất hay:

     
1. Bộ não người có 1.000.000.000.000 Nơ ron thần kinh, mỗi nơ ron thần
kinh lại có 1.000.000.000…(28 số không) kết nối tới các nơ ron khác.
Các nơ ron giao tiếp với nhau bằng một chất hóa học. Khả năng nhớ của
não người vì vậy mà không có giới hạn, do vậy ý kiến cho là học ít cái
này để còn đầu để học cái khác là không đúng. Nếu như trong 1 giây, não
người phải nạp 10 ý thì 100 năm cũng chỉ mới dùng hết 1/10 khả năng của
bộ não

      2. Phản ứng của bộ não là có xu hướng bổ sung vào
chỗ thiếu để cho đầy. Vì vậy cấu trúc của Mindmap thực hiện đúng theo
quy luật của bộ não, các nhánh rẽ không có giới hạn, chỉ có là ta quyết
định dừng ở đâu mà thôi.

     3. Cách tổ chức, hoạt động của các nơ ron thần kinh giống với cách tổ chức và hoạt động của Mindmap

    
4. Con người bắt đầu thực sự phát triển nhanh khi phát minh ra chữ
tượng hình nhằm thể hiện cái mình nghĩ, sau đó chữ tượng hình dần dần
bị lược bớt để thành ký tự như ngày nay. Chữ tượng hình rất gần với
cách thể hiện của bộ não, nhưng chữ viết thì lại khác hẳn.

    
5. Có hai phương pháp ghi chép chính là Thụ động và chủ động. Chủ động
có nghĩa là nghe sau đó ghi theo cách nghĩ của mình; Thụ động là người
ta đọc gì thì ghi đấy. Mindmap kích thích việc ghi chủ động trong khi
viết theo tuần tự lại bắt buộc người ta phải ghi theo tuần tự những gì
người khác nói.

     6. Việc ghi theo tuần tự, một màu gây cảm
giác chán nản vì nó không phù hợp với cách của bộ não do vậy bộ não
họat động rất yếu. Ghi chép theo phương pháp mindmap phù hợp với bộ não
vì vậy mà kích thích não tư duy, sáng tạo.

     7. Cách ghi theo
tuần tự còn nhược điểm 1. Từ khóa bị chìm đi trong một đống các từ
không quan trọng 2. Mất thời gian ghi những thứ không cần thiết. 3. Mất
thời gian đọc những thứ không cần thiết và 4. Mất thời gian để tìm ý
mình cần.

      8. Nguyên tắc tư duy của não là theo kiểu lan
tỏa (tư duy lan tỏa- Radiant). Ví dụ nếu ta nghĩ tới một quả cam, lập
tức não ta sẽ tỏa ra nhiều hướng: chua đầu lưỡi, cam nào ngon nhất, cam
mầu gì, hình gì, xuất xứ ở đâu…..Tùy thuộc vào trải nghiệm của bộ não
mà số nhánh tỏa ra nhiều hay ít. Tương tự, nếu ta nghĩ tới bất cứ một ý
gì thì giống như ta ném cục gạch xuống nước nó kích thích một điểm ở
não và tỏa ra mọi hướng xung quanh làm ta nghĩ tới nhiều ý tướng nữa mà
liên kết với ý tưởng đó. Hình tượng hơn, khi ta chạm vào một nơ ron
thần kinh thì lập tức các nơ ron thần kinh mà có liên kết với nơ ron đó
cũng bị kích thích theo. Cách thức này chính là cách thức hoạt động của
Bản đồ tư duy, một điểm trong bản đồ tư duy có liên kết tới mọi điểm mà
có liên kết với nó. Cách ghi tuần tự thì không thể làm thế được.

 
9. Khi sử dụng bản đồ tư duy để Brainstorming thì càng nhiều người thì
tỷ lệ ý tưởng trùng nhau càng thấp. Người ta đã làm thí nghiệm và phát
hiện ra rằng mỗi bộ não của mỗi người đều có đặc trưng riêng không cái
nào giống cái nào.

     Trong quá trình ứng dụng Mindmap tôi
phát hiện ra là chính sự đơn giản của Bản đồ tư duy lại là rào cản để
người ta ứng dụng nó. Trong tư duy của hầu hết chúng ta đều cho rằng đã
là công việc thì phải nghiêm túc, để trình bày một cái gì đó thì phải
là bằng những trang giấy với chi chít chữ, công việc càng lớn thì số
lượng tờ giấy càng nhiều. Một đề án thì phải là một quyển với vài trăm
trang, một đề án phát triển đường sắt cao tốc số trang để chứng minh
đúng một câu "nó là khả thi" thì phải dày hơn 1 mét.

      Do
vậy khi chúng ta phải trình bày một vấn đề với vài cái ô tròn đơn giản,
một vấn đề lớn chỉ bằng một trang giấy với hình vẽ thì ta đều có xu
hướng không tin tưởng, và cho rằng người mà ta phải trình bày sẽ thích
một cái gì đó nghiêm túc hơn.

       Đã làm trong môi trường
quản lý nhà nước, có nhiều cơ hội để đọc các báo cáo đầu tư, tiền khả
thi, khả thi, thiết kế kỹ thuật….thực tế là số trang mang lại thông
tin chính của cái chủ đề cần trình bày chỉ có vài trang, còn lại thì là
các nội dung được copy paste từ đầu đó, nhàm chán và không có thông tin
gì cả.

       Một máy bay Boeing có thể được trình bày bằng một
bản đồ tư duy dài vài mét thì bất cứ công việc nào của chúng ta cũng
đều có thể thể hiện bằng mindmap được cả. Dần dần số người biết tới bản
đồ tư duy sẽ nhiều lên và ta không ngại phải bàn thảo với người khác
bằng công cụ bản đồ tư duy thay bằng một vài trang giấy với nhiều chữ.

      
Khi càng làm sếp cao thì thời gian càng eo hẹp, do vậy sếp luôn muốn
cấp dưới trình bày vấn đề của họ thật ngắn gọn và đưa ra đề xuất để họ
quyết định. Do vậy, đừng ngại trình bày với sếp bằng bản đồ tư duy, sếp
không có thời gian để đọc vài trang báo cáo của bạn, hay nghe bạn trình
bày dài dòng, và đặc biệt tối kỵ kết thúc báo cáo bằng yêu cầu sếp giải
quyết vấn đề của bạn, thay vào đó hãy đưa ra vài đề xuất để sếp lựa
chọn.
        
       Vẽ một bản đồ tư duy vừa dễ lại vừa khó.
Dễ là vì bản thân não ta đã nghĩ như bản đồ tư duy rồi, ta chỉ nắm vài
quy tắc của bản đồ tư duy để thể hiện ra. Khó là bản đồ tư duy khi vẽ
ra nó thể hiện mức độ tư duy của ta, bản đồ tư duy sẽ rất lộn xộn nếu
như tư duy của bạn lộn xộn, bản đồ tư duy sẽ rất logic, sáng sủa khi tư
duy của bạn cũng logic. Tuy nhiên vẽ bản đồ tư duy thường xuyên và theo
nguyên tắc "1+", có nghĩa là cái bản đồ sau phải có ưu điểm gì đó hơn
với cái bản đồ trước đó. Dần dần bản đồ tư duy của bạn sẽ rất tốt, nó
sẽ tác động ngược lại tư duy của chúng ta và dần dần tư duy của chúng
ta cũng sẽ sáng sủa hơn. Đó là cách luyện tập bộ não.  

   
Trong 30 năm qua, có một điều đến giờ tôi vẫn tiếc là không biết tới
Bản đồ tư duy ngay từ khi còn là sinh viên. Tuy nhiên, muộn còn hơn
không, 3 năm qua ứng dụng Bản đồ tư duy đã giúp tôi phát triển nhanh
đến mức tôi chưa bao giờ dám nghĩ tới.

Các bài viết khác về Bản Đồ tư duy

Chuyên đề BrainStorming

Quản lý mọi công việc bằng Dashboard maps

Sử dụng bản đồ tư duy sao cho hiệu quả

Bản đồ tư duy và công việc

Đi Cát Bà 30/4/2009 bằng đường bộ

Các bài viết khác:

Từ tốt tới vĩ đại

1.Nhà lãnh đạo cấp độ 5 (Good to Great)
2.Con người đi trước, công việc theo sau
3.Đối mặt với thực tế nhưng không mất niềm tin
4.Khái niệm con nhím, sự đơn giản trong 3 vòng
tròn

5.Vòng tròn đam mê trong khái niệm con nhím
6.Hành trình tới một công ty bình thường
7.Con người phù hợp

9.Entry cuối cho từ Tốt tới vĩ đại

Think and grow rich

Tiềm thức và Ý tưởng sáng tạo

Óc tưởng tượng
3. Tự kỷ ám thị
2. Niềm tin
1.Khát vọng (think and grow rich)Tư duy phê phán
Muốn kiếm nhiều tiền phải tìm được niềm vui trong lúc
kiếm tiền

Năng lực sáng tạo của mỗi người

Thái độ

Sự thỏa mãn (updated 15/8)

Chưa thành ông chủ hãy là người làm thuê chuyên nghiệp.

Nghĩ & làm

Đâu là Động lực làm việc?

Bí mật của Hạnh phúc (updated 4/8)

Sự cảm kích

Biết rõ mình muốn gì

Nhìn, Biết, Nghĩ và Làm

Giá trị sức lao động của mỗi người

Vận dụng cảm xúc

Khác biệt hóa – Nghĩ khác, làm khác

Quyền được lựa chọn

Tháp nhu cầu cùa Maslow

Bài học cuộc sống


Kỹ năng nghề nghiệp

Chế ngự Stress

Làm sao để chống stress

3 quỹ thời gian

Túm lại là Harvard dạy gì?

Bí quyết từ Khu chợ cá

Tập trung đầu óc: Điều kiện thành công

Tối đa hóa lợi nhuận

Nhận biết ngôn ngữ cơ thể trong đàm phán
Quản lý Khỉ

Khóa học IMQ

Kèm cặp nhân viên

Quản lý theo tiến trình ( HĐ & KS công việc)

Tính cam kết (động lực làm việc)

Nghệ thuật Cờ Tướng

Động lực làm việc (buổi học thứ nhất 18/6)

Khác:

Tổng kết năm 2008

Tết 2008 với gia đình ốc

Cảm xúc những ngày cuối của năm
entry cuối cùng của năm

1 năm nhìn lại

Ráo riết cho entry tổng kết cuối năm
Entry cuối cùng của năm âm lịch
Đời người

Tròn 30 tuổi

Chào mừng ốc con ra đời
Đối thoại tháng 3Thư gửi con của một người bố làm nghề bốc vác

Đi học cũng có khác

Đi và ở

Nhận bằng MCSE

Tại sao lại nên viết blog?

 
Để lại bình luận

Posted by on 04/09/2010 in Kiến thức

 

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s